{"id":3283,"date":"2021-02-08T20:31:47","date_gmt":"2021-02-08T19:31:47","guid":{"rendered":"https:\/\/orientspace.pl\/?p=3283"},"modified":"2021-02-09T17:42:01","modified_gmt":"2021-02-09T16:42:01","slug":"sonda-al-amal-nadzieja-dotarla-do-marsa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/orientspace.pl\/?p=3283&lang=pl","title":{"rendered":"Sonda al-Amal (Nadzieja) dotar\u0142a do Marsa"},"content":{"rendered":"\n

Po siedmiu miesi\u0105cach lotu pierwsza misja marsja\u0144ska Zjednoczonych Emirat\u00f3w Arabskich ma dotrze\u0107 do celu. Dziewi\u0105tego lutego sonda al-Amal (Nadzieja) ma wej\u015b\u0107 na orbit\u0119\u00a0Czerwonej Planety. Zadaniem misji jest zebranie szeregu danych naukowych na temat klimatu oraz atmosfery Marsa.

[Aktualizacja wpisu: Sonda al-Amal wesz\u0142a na orbit\u0119\u00a0Marsa o 16:57 czasu polskiego. Sygna\u0142 potwierdzaj\u0105cy udan\u0105 prac\u0119 silnik\u00f3w, i tym samym przechwycenie przez pole grawitacyjne Marsa, zosta\u0142 odebrany o 17:08. Tym samym Zjednoczone Emiraty Arabskie sta\u0142y si\u0119 pi\u0105tym krajem, kt\u00f3ry umie\u015bci\u0142 sond\u0119 kosmiczn\u0105 na orbicie Marsa.]<\/p>\n\n\n\n

Emiraty lec\u0105 na Marsa<\/h4>\n\n\n\n

Ide\u0119 arabskiej misji marsja\u0144skiej po raz pierwszy powa\u017cnie rozwa\u017cano w 2013 roku. Zjednoczone Emiraty Arabskie postanowi\u0142y postawi\u0107 na eksploracj\u0119 kosmosu jako jeden z filar\u00f3w \u015bwi\u0119towania pi\u0119\u0107dziesi\u0105tej rocznicy niepodleg\u0142o\u015bci. Misja znana jako al-Amal, \u0627\u0644\u0623\u0645\u0644, czyli Nadzieja lub Emirati Mars Mission zosta\u0142a oficjalnie rozpocz\u0119ta w 2014 roku. <\/p>\n\n\n\n

Projektem pokierowa\u0142o nowo za\u0142o\u017cone Centrum Kosmiczne imienia Muhammada bin Raszida (emira Dubaju, premiera i wiceprezydenta Emirat\u00f3w). Misja marsja\u0144ska nie jestem jedyn\u0105 kosmiczn\u0105 inicjatyw\u0105 kraju. R\u00f3wnolegle za\u0142o\u017cono Emirack\u0105 Agencj\u0119 Kosmiczn\u0105, a w 2019 roku na pok\u0142ad Mi\u0119dzynarodowej Stacji Kosmicznej trafi\u0142 pierwszy astronauta z Emirat\u00f3w, Hazza al-Mansuri. <\/p>\n\n\n\n

Nieco szczeg\u00f3\u0142\u00f3w technicznych<\/h4>\n\n\n\n

Sond\u0119 wsp\u00f3lnie zbudowa\u0142y podmioty ze Zjednoczonych Emirat\u00f3w Arabskich oraz USA. Projekt oraz budow\u0119 wykonano w Centrum Kosmicznym imienia Muhammada bin Raszida oraz w zak\u0142adach Laboratorium Fizyki Atmosfery i Przestrzeni Kosmicznej na Uniwersytecie Kolorado w Boulder. W przedsi\u0119wzi\u0119ciu zaanga\u017cowane by\u0142y r\u00f3wnie\u017c Uniwersytet Kalifornijski w Berkley oraz Uniwersytet Stanu Arizona.<\/p>\n\n\n\n

\"Sonda
Sonda al-Amal podczas przygotowa\u0144 do lotu \/ UAESA<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Wype\u0142niona paliwem sonda ma mas\u0119 1350 kilogram\u00f3w i struktur\u0119 przypominaj\u0105c\u0105 plaster miodu (tzw. honeycomb structure) o szeroko\u015bci 2,37 metra oraz wysoko\u015bci 2,90 metra. 1800W energii elektrycznej dostarcz\u0105 dwa du\u017ce panele s\u0142oneczne . Do komunikacji z Ziemi\u0105 u\u017cywana b\u0119dzie za\u015b szeroka na 1,5 metra antena paraboliczna.<\/p>\n\n\n\n

Przebieg misji <\/h4>\n\n\n\n

Sonda al-Amal wyruszy\u0142a w kosmiczn\u0105 podr\u00f3\u017c do Marsa z Japonii, a dok\u0142adniej z kosmodromu Tanegashima. Pocz\u0105tek misji rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 19 lipca 2020 roku wraz z wystrzeleniem sondy japo\u0144sk\u0105 rakiet\u0105 no\u015bn\u0105 H-IIA. Podr\u00f3\u017c do Czerwonej Planety trwa\u0142a a\u017c siedem miesi\u0119cy, podczas kt\u00f3rych sonda przeby\u0142a ponad 493,5 miliona kilometr\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

Wej\u015bcie na orbit\u0119 Marsa ma nast\u0105pi\u0107 w nocy z dziewi\u0105tego na dziesi\u0105tego lutego czasu polskiego. Dla kontroler\u00f3w lotu b\u0119dzie to szczeg\u00f3lnie stresuj\u0105cy czas. Zgodnie z planem silniki sondy uruchomi\u0105 si\u0119 automatycznie i b\u0119d\u0105 pracowa\u0107 przez 27 minut. Jednak przeprowadzone na Ziemi testy odpale\u0144 nigdy nie trwa\u0142y a\u017c tak d\u0142ugo. Du\u017cy b\u0142\u0105d lub awaria podczas manewru wej\u015bcia na orbit\u0119 prawdopodobnie sko\u0144czy\u0142by si\u0119 utrat\u0105 misji. W\u00f3wczas sonda spali\u0142aby si\u0119 w atmosferze albo min\u0119\u0142\u0105 planet\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Kontrolerzy odetchn\u0105 najwcze\u015bniej po ponad 10 minutach od zako\u0144czenia manewru, bo tyle czasu sygna\u0142 z Marsa b\u0119dzie podr\u00f3\u017cowa\u0142 w kierunku Ziemi. A\u017c musia\u0142em sprawdzi\u0107<\/a> odleg\u0142o\u015b\u0107 mi\u0119dzy planetami. W momencie pisania tego tekstu, Mars znajdowa\u0142 si\u0119 w odleg\u0142o\u015bci ponad 188 milion\u00f3w kilometr\u00f3w od Ziemi.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli manewr wej\u015bcia na orbit\u0119 dobrze si\u0119 zako\u0144czy, to sonda al-Amal trafi wpierw na tymczasow\u0105 trajektori\u0119 o pu\u0142apie 500 na 44400 kilometr\u00f3w i nachyleniu 20 stopni wzgl\u0119dem r\u00f3wnika. Na tej wst\u0119pnej orbicie konieczny b\u0119dzie etap sprawdzenia wszystkich system\u00f3w i instrument\u00f3w naukowych sondy. Je\u017celi i tu nie pojawi\u0105 si\u0119 dodatkowe trudno\u015bci, to sonda kolejny raz odpali silniki, tym razem aby wej\u015b\u0107 ju\u017c na orbit\u0119 naukow\u0105. B\u0119dzie to trajektoria na pu\u0142apie 20000 na 43000 kilometr\u00f3w nad powierzchni\u0105 Marsa i nachyleniu 25 stopni. Okr\u0105\u017caj\u0105c Marsa co 55 godzin sonda al-Amal rozpocznie badania naukowe, kt\u00f3re maj\u0105 potrwa\u0107 przez co najmniej jeden rok marsja\u0144ski (czyli 687 dni na Ziemi).<\/p>\n\n\n\n

\"Infografika
Infografika misji al-Amal \/ UAESA<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Badania naukowe<\/h4>\n\n\n\n

Na pok\u0142adzie znajduj\u0105 si\u0119 a\u017c trzy instrumenty naukowe o nazwach EMIRS, EXI oraz EMUS. W sektorze kosmicznym bardzo cz\u0119sto s\u0105 u\u017cywane wszelkiej ma\u015bci skr\u00f3ty i akronimy. W tym przypadku rozwijaj\u0105 si\u0119 one kolejno na angielskie: Emirates Mars Infrared Spectrometer (EMIRS), Emirates Exploration Imager (EXI) oraz Emirates Mars Ultraviolet Spectrometer (EMUS).

Jak same nazwy wskazuj\u0105, b\u0119d\u0105 one prowadzi\u0107 obserwacje w podczerwieni, wysokiej rozdzielczo\u015bci w \u015bwietle widzialnym oraz ultrafiolecie. Poni\u017csza infografika pokazuje cele naukowe dla ka\u017cdego z instrument\u00f3w. Razem pozwol\u0105 one na uzyskanie bardzo dok\u0142adnego obrazu atmosfery i klimatu marsja\u0144skiego. Umo\u017cliwi\u0105 badaczom lepsze poznanie pogody Marsa, jak r\u00f3wnie\u017c procesy zwi\u0105zane z powoln\u0105 utrat\u0105 gaz\u00f3w z jego atmosfery. <\/p>\n\n\n\n

\"Instrumenty
Instrumenty misji al-Amal \/ UAESA<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W budow\u0119 instrument\u00f3w naukowych mocno zaanga\u017cowane by\u0142y uczestnicz\u0105ce w projekcie ameryka\u0144skie uczelnie. Same badania sondy zosta\u0142y tak zaprojektowane, aby nie dublowa\u0107 zebranych ju\u017c pomiar\u00f3w, a komplementowa\u0107 zebrane wcze\u015bniej dane. W rezultacie b\u0119d\u0105 one bardzo interesuj\u0105cym \u017ar\u00f3d\u0142em naukowym dla specjalist\u00f3w od bada\u0144 atmosfery i klimatu marsja\u0144skiego. <\/p>\n\n\n\n

Podsumowanie<\/h4>\n\n\n\n

Reasumuj\u0105c, misja al-Amal ju\u017c teraz jest ogromnym osi\u0105gni\u0119ciem dla Zjednoczonych Emirat\u00f3w Arabskich. Jest to pierwsza misja mi\u0119dzyplanetarna zrealizowana przez pa\u0144stwo arabskie lub muzu\u0142ma\u0144skie. Przede wszystkim misja sondy al-Amal jest “Nadziej\u0105” na przysz\u0142o\u015b\u0107. Pokazuje, \u017ce eksploracja kosmosu jest globalnym przedsi\u0119wzi\u0119ciem, w kt\u00f3rym mog\u0105 uczestniczy\u0107 r\u00f3\u017cne pa\u0144stwa i kultury.

W projekcie pracowa\u0142o a\u017c 150 specjalist\u00f3w i specjalistek ze Zjednoczonych Emirat\u00f3w Arabskich. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich wr\u00f3ci\u0142o do kraju, aby realizowa\u0107 bardzo ciekawy projekt kosmiczny. Zebrane do\u015bwiadczenie i kompetencje pozwol\u0105 Emiratom realizowa\u0107 kolejne misje kosmiczne. Ju\u017c na 2023 roku zaplanowano misj\u0119 \u0142azika ksi\u0119\u017cycowego Raszid. Kraj ten podpisa\u0142 r\u00f3wnie\u017c z USA umow\u0119 o wsp\u00f3\u0142pracy w ramach za\u0142ogowego programu ksi\u0119\u017cycowego Artemis. R\u00f3wnolegle trwa nab\u00f3r do korpusu astronaut\u00f3w i astronautek z Emirat\u00f3w. Zdecydowanie us\u0142yszymy jeszcze o kolejnych inicjatywach kosmicznych z Zatoki. <\/p>\n\n\n\n

\n